Sermayesi Buz Olan Adam Kıssası

Asra yemin olsun ki, insan gerçekten ziyan içindedir.

Asr, 1-2

Zaman insana verilen en önemli nimetlerden biridir. Su misali akıp giden zamanın farkına varamayan insan elbette ziyan içindedir. Ömrün ne için verildiği üzere kafa yormayan boş, ot gibi yaşayan insan eninde sonunda pişmanlık duyar ama son pişmanlık da fayda etmez. Zamanın kıymetini anlamayıp hem onu hem kendini ziyan eder neticede.

Sermayesi Buz Olan Adam

Bağdat’ta Ağustos sıcağı ortalığı yakıp kavurmaktadır. Herkes serinleyeceği gölge bir yer, ferahlatacak bir rüzgâr arıyordu. Çarşı pazar kurulmuş, alışveriş başlamıştı.

Bu arada bir adam, yüksek dağların mağaralarından getirdiği buzları satıyordu. Buz kalıpları eriyip ziyan olmadan bir an önce onları satmalıydı. Gel gör ki, ekonomik durgunluk sebebiyle fazla buz satılmıyordu. Öğle sıcağı bastırınca buzlar yavaş yavaş erimeye başladı. “Mal canın yongasıdır ya!”; tek sermayesi olan buzlarının gözü önünde eridiğini görmek, adamın içini de eritiyordu. Erimenin hızlanmasıyla içi yanan adam şöyle bağırmaya başladı: “Sermayesi sürekli tükenen bu fakirden buz alan yok mu?”

O sırada talebeleriyle oradan geçmekte olan büyük veli Cüneyd-i Bağdadi bu sözleri duyunca birden durdu ve olduğu yere çöktü. Başını ellerinin arasına aldı. Talebeler telaşlandılar ve “Ne oldu hocam?” diye sordular. Cüneyd-i Bağdadi: “Şu adamın söylediklerine dikkat edin” diyerek buz satıcısının tarafına baktı. Adam, içinin yandığı sesinden belli olacak şekilde sürekli bağırıyordu: “Sermayesi tükenen buzcudan alışveriş yapan yok mu?” Büyük veli talebelerine döndü: “Bu sözler beni sarstı, Asr Suresi’nin manasını şimdi anladım. Eriyenin sadece buzlar değil, aynı zamanda ömrüm olduğunu fark ettim. Sıcak, adamın maddi sermayesi olan buzları eritip tükettiği gibi, zaman da asıl sermayemiz olan ömrümüzü tüketiyor. Saniye saniye, dakika dakika ömür buzumuz eriyor, hissedebiliyor musunuz? Adamın buzların erimesine olduğu kadar, ömürlerinin boşa tükenmesine karşı içi sızlanmayanlara yazıklar olsun…”

Buz misali tükenen ömrümüzü heba olmaktan kurtaracak, bizleri hüsrana uğramaktan koruyacak olan reçeteyi de Rabbimiz bizlere sunuyor.

Bundan ancak iman edip iyi amel işleyenler, birbirlerine hakkı tavsiye edenler ve sabrı tavsiye edenler müstesnadır.

ASR, 3
  • İman etmek
  • Salih amel
  • Hakkı tavsiye
  • Sabrı tavsiye

Bunlar dinin temelidir. İnsanı feraha ulaştırır. İmam-ı Şafii de Asr Suresi’nin önemini şu sözleriyle vurgulamıştır.

“Kur’an-ı Kerim’de başka hiçbir sure nazil olmasaydı, şu kısa olan Asr Sûresi bile insanların dünya ve ahiret saadetlerini temine yeterdi.”